Projekty informatyczne, przynajmniej te prowadzone w naszym kraju, cierpi\u0105 cz\u0119sto na trudn\u0105 przypad\u0142o\u015b\u0107 kt\u00f3r\u0105 okre\u015blam jako „lista \u017cycze\u0144”. Dotyczy to przede wszystkim projekt\u00f3w, kt\u00f3re maj\u0105 by\u0107 realizowane przez zewn\u0119trznych dostawc\u00f3w a przez to musz\u0105 mie\u0107 zdefiniowany w spos\u00f3b formalny zakres. W za\u0142o\u017ceniu – tego typu oficjalny opis powinien definiowa\u0107 przedmiot zam\u00f3wienia w spos\u00f3b \u015bcis\u0142y i na tyle szczeg\u00f3\u0142owy, \u017ce mo\u017cliwe b\u0119dzie oszacowanie pracoch\u0142onno\u015bci i koszt\u00f3w. To w teorii. Niestety w praktyce, cz\u0119sto tego rodzaju dokumenty pt. Opis Przedmiotu Zam\u00f3wienia nie s\u0105 zbyt szczeg\u00f3\u0142owe, a nawet wi\u0119cej – ich forma i tre\u015b\u0107 s\u0105 problematyczne.<\/p>\n
<\/p>\n
Najcz\u0119stsz\u0105 form\u0105 opisu jest kr\u00f3tki dokument tekstowych uzupe\u0142niony za\u0142\u0105cznikami z opisem wymaga\u0144. Opis wymaga\u0144 ma przewa\u017cnie posta\u0107 dokumentu xls zawieraj\u0105cego po prostu list\u0119 tego co system ma mie\u0107\/robi\u0107 i jak si\u0119 zachowywa\u0107. Na pierwszy rzut oka – nic z\u0142ego tu nie wida\u0107, wymagania s\u0105 opisane, ka\u017cde ma \u0142adnie nadany identyfikator. Czego si\u0119 czepia\u0107, porz\u0105dek jest. Tu faktycznie mo\u017cna si\u0119 zgodzi\u0107 – wymagania s\u0105 ponumerowane. I w zasadzie tyle z porz\u0105dku. Brakuje:<\/p>\n
Osobi\u015bcie uwa\u017cam za jeden z powa\u017cniejszych problem\u00f3w z dokumentacj\u0105, spos\u00f3b opisywania w formie „system ma wspiera\u0107\/umo\u017cliwia\u0107\/realizowa\u0107”, czyli deklarowanie jakiej\u015b cechy systemu a nie okre\u015blanie co system ma robi\u0107. Na pierwszy rzut oka wygl\u0105da na to samo ale jednak druga forma, o ile jest dobrze opisana (o czym dalej) u\u0142atwia przede wszystkim okre\u015blenie granic wymaga\u0144 (czy systemu) oraz umo\u017cliwia weryfikacj\u0119 realizacji wymaga\u0144. Wracaj\u0105c do mojego ulubionego przyk\u0142adu: „system ma wspiera\u0107 proces sprzeda\u017cy” znacznie czytelniejsze jest w postaci „system rejestruje nowe zapytania ofertowe, umo\u017cliwia ich weryfikacj\u0119 i przes\u0142anie do systemu dziedzinowego do dalszego przetwarzania”.<\/p>\n
Proste rzeczy s\u0105 opisane szczeg\u00f3\u0142owo, skomplikowane s\u0105 opisane pobie\u017cnie. W efekcie mamy dok\u0142adnie opisane detale kt\u00f3re na etapie wyceny lub wst\u0119pnej analizy nie s\u0105 do niczego potrzebne, wr\u0119cz przeszkadzaj\u0105. Brakuje za to informacji kt\u00f3re pozwol\u0105 lepiej oszacowa\u0107 system, okre\u015bli\u0107 jego granice.<\/p>\n
Je\u017celi kto\u015b nie wie: silos informacyjny to taki byt kt\u00f3ry przypomina taki zwyk\u0142y silos, czyli wielka beczka z metalu lub betonu w kt\u00f3rym trzyma si\u0119 bezpiecznie sypkie materia\u0142y (ziarno, cement itd). Tyle \u017ce silos informacyjny zamiast ziarna przechowuje informacje. Ca\u0142a reszta jest taka sama – informacje s\u0105 tak bezpieczne \u017ce dost\u0119p do nich jest ograniczony i raczej sekwencyjny (wyp\u0142ywa tylko ma\u0142\u0105 dziurk\u0105). Do tego nie wiadomo tak do ko\u0144ca co te\u017c siedzi w tym\u017ce silosie, ile tego jest i jeszcze zaw\u00f3r mo\u017ce si\u0119 zaci\u0105\u0107 albo mie\u0107 „inne zdanie”.<\/p>\n
Okre\u015blenie „silosy informacyjne” idealnie pasuje do opisu najcz\u0119stszego sposobu powstawania OPZ. Dokumenty tworzone s\u0105 przez r\u00f3\u017cne grupy os\u00f3b zainteresowanych systemem. Lub niezainteresowanych ale zmuszonych do zaj\u0119cia si\u0119 nim, a nawet zainteresowanych ale NIE wdro\u017ceniem systemu. Do tego jeszcze najcz\u0119\u015bciej jest to robota dodatkowa, wrzucona tym ludziom poza ich normalnymi obowi\u0105zkami. Wi\u0119c zrozumia\u0142e jest, \u017ce zaczyna brakowa\u0107 przynajmniej jednego z niezb\u0119dnych czynnik\u00f3w: ch\u0119ci, zasob\u00f3w lub czasu. Mamy wi\u0119c grupy typu „zesp\u00f3\u0142 obs\u0142ugi klienta”, „zesp\u00f3\u0142 marketingu”, „zesp\u00f3\u0142 utrzymania klienta” kt\u00f3re tworz\u0105 w po\u015bpiechu kawa\u0142ek swoich wymaga\u0144 i przepychaj\u0105 spraw\u0119 dalej. Czyli ze swoich silos\u00f3w wiedzy sypn\u0105 troch\u0119 tego troch\u0119 tamtego do wymaga\u0144, nie skupi\u0105 si\u0119 zbytnio na wymaganiach innych (przecie\u017c to nie nasze).
\nNa koniec mamy wi\u0119c dokument po\u0142atany z wielu r\u00f3\u017cnych element\u00f3w, cz\u0119sto nieprzystaj\u0105cych do siebie fragment\u00f3w, opisanych w r\u00f3\u017cny spos\u00f3b na r\u00f3\u017cnym poziomie (patrz „brak szczeg\u00f3\u0142\u00f3w”). Najgorszy jest jednak brak komunikacji mi\u0119dzy osobami pisz\u0105cymi dokument – mamy wi\u0119c z jednej strony nierealizowalne za\u0142o\u017cenia (\u017ce „zespo\u0142 xyz” b\u0119dzie dostarcza\u0142\/wprowadza\u0142 czy przetwarza\u0142 jakie\u015b dane) a z drugiej strony mamy nak\u0142adaj\u0105ce si\u0119 obszary wymaga\u0144. Wr\u0119cz anegdotycznym przyk\u0142adem jest jeden z dokument\u00f3w OPZ, z kt\u00f3rym mia\u0142em do czynienia, kt\u00f3ry to definiowa\u0142 w trzech miejscach spos\u00f3b obs\u0142ugi potencjalnych klient\u00f3w. Na 3 r\u00f3\u017cne sposoby.<\/p>\n
– „dobra – to zr\u00f3bmy sobie nowy system”<\/p>\n
– „ok, ale po co? co my z tego b\u0119dziemy mieli?”<\/p>\n
Niestety, takie dialogi (szczeg\u00f3lnie druga kwestia) rzadko si\u0119 zdarzaj\u0105. Mamy wi\u0119c szczeg\u00f3\u0142owy dokument opisuj\u0105cy detale wymaga\u0144 typu pola na ekranie, ale nie zostaje zdefiniowany cel kt\u00f3ry ma by\u0107 zrealizowany. I nie mam tu na my\u015bli cel\u00f3w pt „b\u0119dzie lepiej szybciej i fajniej” tylko o konkrety: „nie mamy tego i tego a potrzebujemy bo chcemy tak\u0105 czynno\u015b\u0107 wykonywa\u0107 szybciej o 50%” lub „potrzebujemy dostosowa\u0107 nasz\u0105 ofert\u0119 dla klient\u00f3w na podstawie cech klient\u00f3w, musimy wi\u0119c zwi\u0119kszy\u0107 jako\u015b\u0107 danych oraz ilo\u015b\u0107 gromadzonych informacji”.<\/p>\n
Dlaczego jednak taka informacja jest w tym miejscu potrzebna? Co w\u0142a\u015bciwie obchodzi dostawc\u0119 po co jak chce mie\u0107 co\u015b tam? Przecie\u017c stolarzowi nie t\u0142umacz\u0119 dlaczego chc\u0119 mie\u0107 takie a nie inne szafy. I to jest w\u0142a\u015bnie b\u0142\u0105d. Dostawcy \u0142atwiej jest zrozumie\u0107 jak system ma zosta\u0107 zbudowany i co ma robi\u0107 je\u017celi wie po co ma by\u0107 wykorzystany. Dzi\u0119ki temu niejasne obszary, niedok\u0142adnie okre\u015blone, mog\u0105 by\u0107 ja\u015bniejsze bo zostanie okre\u015blony kontekst.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Projekty informatyczne, przynajmniej te prowadzone w naszym kraju, cierpi\u0105 cz\u0119sto na trudn\u0105 przypad\u0142o\u015b\u0107 kt\u00f3r\u0105 okre\u015blam jako „lista \u017cycze\u0144”. Dotyczy to przede wszystkim projekt\u00f3w, kt\u00f3re maj\u0105 by\u0107 realizowane przez zewn\u0119trznych dostawc\u00f3w a przez to musz\u0105 mie\u0107 zdefiniowany w spos\u00f3b formalny zakres. W za\u0142o\u017ceniu – tego typu oficjalny opis powinien definiowa\u0107 przedmiot zam\u00f3wienia w spos\u00f3b \u015bcis\u0142y i … Czytaj dalej Lista \u017cycze\u0144<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[21,28,27,29,7,30],"class_list":["post-361","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-analiza","tag-analiza-biznesowa","tag-oferty","tag-rfp","tag-umowy","tag-wymagania","tag-zamowienia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jaceksalacki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/361","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jaceksalacki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jaceksalacki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jaceksalacki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jaceksalacki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=361"}],"version-history":[{"count":13,"href":"https:\/\/jaceksalacki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/361\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":412,"href":"https:\/\/jaceksalacki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/361\/revisions\/412"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jaceksalacki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=361"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jaceksalacki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=361"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jaceksalacki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=361"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}